Saturday, October 20, 2007

مانور بزرگ بسيج در راه است

مانور بزرگ بسيج در راه است
پس از اعلام "شرايط ويژه" - یکشنبه 29 مهر 1386 [2007.10.21]

آرش سميعي
به دنبال اعلام ورود سپاه به عرصه مقابله با "تهديدات داخلي" و همچنين اعلام "شرايط ويژه در شش ماهه دوم ‏سال" از سوي معاون اطلاعات نيروي مقاومت بسيج، اكنون فرمانده بسيج وزارتخانه‌ها و ادارات از برگزاري ‏مانور بزرگ نيروهاي بسيجي ادارات در روزهاي آينده خبر داده است.‏
هدف از اين مانور كه با عنوان "ايران مقتدر" و در روزهاي اول تا سوم آبان ماه برگزار مي‌شود، "تقويت توان ‏دفاعي نيروها و مقابله با هرگونه تهديدات احتمالي دشمنان در آينده" اعلام شده و قرار است بيش از ده هزار ‏بسيجي ادارات و وزارتخانه‌ها در آن شركت كنند. همچنين منطقه برگزاري اين مانور، "بزرگراه خليج فارس و ‏منطقه صحرايي عمومي قم" اعلام شده كه در سالهاي گذشته نيز نيروي زميني سپاه در آن به برگزاري مانور ‏پرداخته بود.‏
در ايران، در تمامي وزارتخانه‌ها و ادارات دولتي، واحدهاي نيروي مقاومت بسيج وجود دارد كه از ميان ‏كارمندان دولتي عضوگيري مي‌كند. كارمنداني كه در بسيج اداره عضو شوند، معمولا از مزاياي ويژه‌اي بهره‌مند ‏مي‌شوند و در سالهاي گذشته، در بودجه هر دستگاه دولتي يك رديف بودجه مشخص - در بخش تبليغات يا ‏فعاليت‌هاي فرهنگي - به بسيج اداره اختصاص داشته است.‏
نيروهاي بسيج وزارتخانه‌ها و ادارات به لحاظ سازماني جزو گردان‌هاي "عاشورا" و "الزهرا" در نيروي مقاومت ‏بسيج محسوب مي‌شوند. اين گردان‌ها در ميانه دهه هفتاد با هدف سازمان‌دهي مجدد نيروهاي بازمانده از جنگ كه ‏جذب نيروهاي نظامي نشده بودند، چه از بين كارمندان دولت و چه در ميان شاغلان به مشاغل آزاد، تشكيل شد. در ‏زمان جنگ نيز گردان‌هاي به همين نام وجود داشتند، اما پس از جنگ نيز مدت‌ها طول كشيد تا سپاه در دوران ‏فرماندهي رحيم صفوي توانست اين گردان‌ها را با برگزاري دو مانور به شكل و شمايل يك نيروي داوطلب نظامي ‏در بياورد.‏
گردان‌هاي عاشورا تاكنون جزو نيروي مقاومت بسيج بوده‌اند، اگرچه در ماههاي اخير زمزمه‌هاي قرار گرفتن آنها ‏در زيرمجموعه يگان‌هاي ويژه نيروي زميني سپاه مطرح شده است.‏
بدين ترتيب مانور ده هزار نفري بسيج ادارات در بيابان‌هاي قم نيز قرار است اولين تجربه مشترك سپاه با بسيج ‏پس از ادغام فرماندهي آنها در يكديگر باشد؛ مانوري كه ممكن است مقدمه يك تحول ساختاري جديد در سپاه باشد.‏تغيير فرماندهي و تغيير ساختار
كمتر از دو ماه پيش، در آخرين ساعات يك روز تابستاني، خبر تغيير ناگهاني فرمانده كل سپاه پاسداران ايران ‏اعلام شد و همه را شگفت‌زده كرد. اما در اوج اتهامات تروريستي آمريكا به سپاه و تهديدها به حمله به ايران، ‏كسي نمي‌دانست كه مفهوم واقعي اين تغيير و هدف از آن چيست.‏
يك ماه پس از اين تغيير، كه طي آن "عزيز جعفري" جايگزين "رحيم صفوي" شد، بخشي از اهداف اين تغيير در ‏جلسه توديع فرمانده پيشين نيروي مقاومت بسيج فاش شد. در اين جلسه، فرمانده جديد سپاه بدون اينكه كسي را به ‏عنوان فرمانده جديد بسيج معرفي كند، اعلام كرد كه تصميم فرمانده كل قوا (رهبر جمهوري اسلامي) اين است كه ‏خود او همزمان با سپاه، فرماندهي بسيج را نيز به عهده بگيرد.‏
در آن روز، فرمانده مشترك سپاه و بسيج علاوه بر اعلام "تغيير استراتژي" سپاه، اولويت اصلي سپاه و بسيج را ‏‏"مقابله با تهديدات داخلي" ذكر كرد و در كمال ناباوري و برخلاف سخنان پيشين برخي سپاهيان كه از آمادگي سپاه ‏براي واكنش به تهديدات نظامي آمريكا سخن مي‌گفتند، گفت: "ماموريت اصلي سپاه در حال حاضر مقابله با ‏تهديدهاي داخلي است و سپس در صورت تهديد نظامي خارجي، سپاه به کمک ارتش خواهد شتافت."‏
در سخنان آن روز كه فرمانده جديد سپاه اكثر جملات آن را به گفته‌هاي رهبر جمهوري اسلامي مستند مي‌كرد، ‏‏"ماموريت بسيج، نيمي از ماموريت‌هاي سپاه" خوانده شد و از "تغيير شرايط بيروني و تهديدات دشمنان" صحبت ‏شد و نتيجه گرفته شد كه: "بايد به بسيج توجه خاصي داشته باشيم تا بتوانيم به اهدافمان هر چه زودتر دست يابيم."‏اكثر تلقي‌ها از سخنان بي‌سابقه فرمانده جديد سپاه ناظر به اين بود كه سپاه در حال ايجاد آمادگي براي مقابله با ‏روش‌هاي جديد حمله يا تحت فشار قرار دادن ايران است و بسيج نيز قرار است در اين راستا به كمك سپاه بشتابد. ‏صحبت‌هايي كه در مورد "جنگ نامتقارن"، "تهديدهاي شهري" و "واكنش‌هاي غيرمنتظره" مطرح مي‌شد، اين ‏تلقي را تاييد مي‌كرد.‏
در همان روزها سخنان مشابهي از سوي معاون اطلاعات نيروي مقاومت بسيج منتشر شد كه نشان مي‌داد برخلاف ‏تبليغات حاميان دولت احمدي نژاد، سپاه و بسيج كاملا معتقد به وجود "شرايط ويژه" در كشور هستند و مي‌خواهند ‏خود را براي رويارويي با آن آماده كنند. وي در همايش مسئولان كانون‌هاي فرهنگي بسيجيان كشور در مشهد گفته ‏بود: "در شش ماه دوم سال جاري ايران داراي شرايط ويژه‌ا‌ي هم به لحاظ داخلي و هم به دليل تهديدات دشمن ‏خواهد بود؛ ولي دشمن تا شرايط داخلي را فراهم نبيند هيچ کاري نمي‌تواند انجام دهد. اين امر با ابعاد اغتشاش، ‏درگيري و افزايش ناامني در داخل کشور دنبال مي‌شود."‏
موضع‌گيري چند تن از ديگر مقامات نظامي ارتش، سپاه و ستاد مشترك نيروهاي مسلح نيز وجود چنين برداشت ‏مشابهي را در نيروهاي مسلح ايران تهديد مي‌كرد و نشان مي‌داد كه آنها تهديدها را جدي گرفته‌اند. با اين حال ‏فرمانده سپاه نيز همچون مقام اطلاعاتي بسيج سمت و سوي خود را به سمت آنچه "تهديدات داخلي" خوانده شد، ‏برگرداند و از لزوم آمادگي و اولويت مقابله با آن سخن گفت.‏
‎‎نقش بسيج ادارات در پدافند غير عامل‎‎
در ماههاي گذشته بحثهاي زيادي در محافل دولتي و نظامي، و حتي در مجمع تشخيص مصلحت نظام، درباره ‏مقوله "پدافند غير عامل" صورت گرفته است. اين اقدام دفاعي، طبق تعريف، شامل برنامه‌ريزي‌ها و اقداماتي ‏مي‌شود كه آسيب‌پذيري در مقابله حمله دشمن را كاهش مي‌دهد؛ كه دامنه آن از پخش كردن مراكز حساس براي ‏كاهش خسارات ناشي از حمله احتمالي هوايي، تا نصب پدافند هوايي (ضد هوايي) بر فراز ساختمان‌هاي بلند، و ‏نيز تا آمادگي سازمان‌هاي دولتي مرتبط با تامين مايحتاج اوليه و خدمات عمومي نظير آب و برق و گاز و... ‏گسترده است.‏
در يك سال اخير، هم ماموريت بررسي فوق العاده و تصويب سياستهاي كلي نظام در اين حوزه به مجمع تشخيص ‏واگذار شده، هم دستگاههاي دولتي به همكاري با سازمان ويژه‌اي كه از سال 83 با اين هدف تشكيل شده، مامور ‏شده‌اند و هم اولويت‌ها و فوريت‌هاي اين موضوع به طور خاص مورد بررسي قرار گرفته‌اند.‏
به نظر مي‌رسد در تغييرات جديد سپاه و بسيج، بسيجيان ادارات قرار است با نظارت سپاه به اين فوريت‌ها ‏بپردازند و ادارات دولتي را براي مقابله با موقعيت‌هاي ويژه‌اي كه پس از تهديدات خارجي، مثلا يك حمله نظامي، ‏ايجاد مي‌شود آماده كنند. چرا كه فرمانده بسيج ادارات در خصوص مانور اخير گفته است: "بسيجيان هر اداره بايد ‏تخصص‌هاي لازم براي مقابله با حوادثي كه ارتباط با آن اداره دارد را داشته باشند و بتوانند نقش خود را ايفا كنند. ‏تمهيداتي انديشيده شده است كه بسيجيان در حوادثي مانند قطعي برق و آب و گاز بتوانند وارد عمل شده و به حل ‏مساله كمك كنند."‏
به نظر مي‌رسد در اين مانور، عمده تمرين‌ها و آمزوش‌ها نيز درباره همين موضوع و در راستاي آمادگي براي ‏مقابله با حملات احتمالي و ضربات استراتژيك ناشي از آن باشد، و از همين روست كه هدف از اين مانور سه ‏روزه، "تقويت توان دفاعي نيروها و مقابله با هرگونه تهديدات احتمالي دشمنان در آينده" اعلام شده است
.‏

No comments: